En
Sunday, 05 October 2014 11:40

بررسی مقایسه‌ای کارایی کاغذهای يك‌بار مصرف بسته بندي جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی

Written by 
Rate this item
(0 votes)

بررسی مقایسهای کارایی کاغذهای يك‌بار مصرف بسته بندي جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی در بخش CSSD با روش‌های موجود، در کاهش عفونت‌های بیمارستانی

 

سابقه و هدف: عفونت‌های بيمارستاني موجب افزایش مدت اقامت بیمار و تحمیل هزینه‌های سنگین بر بیماران و سیستم بهداشتی ـ درمانی کشور شده و در نهایت بر ميزان مرگ ناشي از بیماری‌های مزبور مي‌افزايند. ميزان عفونت‌هاي بيمارستاني، بالغ بر 15% گزارش گرديده كه با 5% مرگ و مير همراه بوده است. به اين ترتيب عفونت بيمارستاني سومين علت مرگ در سطح كشور قلمداد می‌شود. یکی از اقدامات ضروری جهت کنترل عفونت‌های بیمارستانی طبق نظر سازمان جهانی بهداشت، برنامه ریزی و تعیین خط مشی در مورد گندزدایی و سترونسازی تجهیزات و وسایل در بخش CSSD بیمارستان است؛ زیرا احتمال انتقال عفونت به بیماران به دنبال آلودگی وسایل همیشه وجود دارد. از طرفی تمام تجهیزاتی که باید استریل شوند جهت جلوگیری از آلودگی حتماً نیاز به بسته بندی دارند. این مطالعه با هدف مقایسه کارایی کاغذهای یک‌بار مصرف بسته بندی جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی با روش‌های موجود در کاهش عفونت‌های بیمارستانی انجام شده است.

مواد و روش‌ها: این پژوهش از نوع توصیفی است که در آن جلوگیری از عفونت‌های بیمارستانی در حین جراحی و راندمان بازدارندگی کاغذهای بسته بندی یک‌بار مصرف جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی با پارچه و کاغذ کرافت در بخش CSSD بیمارستان مورد ارزیابی قرار گرفته است.

یافته‌ها: بررسی‌ها نشان داد كه در بسته بندی ابزار پزشکی با روش موجود، پارچه پس از چند بار استفاده و شستشو کيفيت خود را از دست داده و باعث کاهش توانایی بافت پارچه در جلوگیری از انتقال باکتری (استافیلوکوکوس اورئوس) می‌شود، در صورتی که منافذ کاغذهای یک‌بار مصرف عملاً به عنوان یک فیلتر عمقی عمل کرده و می‌تواند نقش کاملاً موثری به عنوان محافظ استریل ایفا کرده و استریل ماندن ابزار را طی دوره‌های طولانی نگهداری، تضمین کند. از طرفی به علت مرطوب ماندن و دریافت آلودگی ثانویهپارچه‌های شسته شده، که از 100% نخ کتان تشکیل شدهاند راندمان بازدارندگی پایین‌تری نسبت به کاغذهای یک‌بار مصرف بسته بندی دارند. کاغذ کرافت نیز طبق استاندارد EN 868 جهت استریلیزاسیون مناسب نمی‌باشد.

نتیجه گیری: نتایج حاصل از اینپژوهش نشان داد استفاده از کاغذهای یک‌بار مصرف در بسته بندی ابزار پزشکی در مقایسه با پارچه و کاغذ کرافت در کاهش عفونتهای بیمارستانی کارایی بیشتری دارد.

کلمات کلیدی:

عفونت‌های بیمارستانی، استریلیزاسیون، کاغذهای یک‌بار مصرف بسته بندی، پارچه، کاغذ کرافت

مقدمه:

بیمارستان از نهادهای مهم ارائه دهنده خدمات بهداشتی ودرمانی است که با امکانات و تسهیلات ویژه خود در بازگشت سلامتی جسمی و روانی افرادجامعهنقش مهمی را ایفا می‌کند. برخی از بيماراني كه به بيمارستان مراجعه می‌نمایند متأسفانه به عفونت‌های بيمارستاني آلوده می‌شوند؛ كه اين امر موجب افزايش طول اقامت بيمار در بيمارستان و يا حتي در مواردي باعث مرگ بيمار می‌گردد. عفونت بيمارستانيعفونتي است كه 48 تا 72 ساعت بعد از پذيرش بيمار در بيمارستان ايجاد می‌شود. البته به شرط آنكه در زمان پذيرش، فرد علائم آشكار عفونت را نداشته و حتي بیماری در دوره كمون نیز نباشد. عفونت‌های بيمارستاني نه تنها به بيماران بلكه به هر فردي كه با بيمارستان تماس دارد، اعم از كارمندان، عيادت كنندگان، كارگران و غيره انتقال می‌یابد.

عفونت‌های بيمارستاني بدون ترديد يكي از مهم‌ترین معضلات مراكز بهداشتي – درماني جهان است.حدود 6-5 درصد بيماران در بیمارستان‌های آمريكا به عفونت‌های اكتسابي بيمارستاني مبتلا می‌شوند. در کشور انگلستان در اثر عفونت‌های بیمارستانی 5000 نفر در سال می‌میرند و این نزدیک به یک بیلیون پوند در سال به سیستم بهداشتی کشور هزینه تحمیل می‌کند. بدیهی است که این میزان در کشورهای در حال توسعه قابل توجه می‌باشد.برخي از صاحب نظران عقيده دارند كه در بیمارستان‌های كشورمان موارد عفونت‌های بيمارستاني 25-20 درصد است. محيط بيمارستان كه مكان درمان بيماران است نبايد خود كانون عفونت باشد.

به طور كلي عفونت‌های بيمارستاني از دو راه تماس مستقيم و تماس غير مستقيم منتقل می‌شوند. اشیاء و ابزار آلوده و انگشتان دست كاركنان به ترتيب بيشترين نقش را در انتقال عفونت‌های بيمارستاني در تماس غير مستقيم ايفا می‌کنند. از آنجایی که عدم توجه به استریل نمودن صحیح ابزار و لوازم جراحی از مهم‌ترین منابع و راه‌های انتشار و انتقال عفونت‌های بیمارستانی می‌باشد و وسایل پزشکی آلوده سالیانه موارد بسیاری از عفونت‌های بیمارستانی را منجر می‌شوند؛ لذا می‌بایست با هدف نابودی تمام میکروارگانیسم های زنده به روش استریلیزاسیون، اقدام به بی خطر نمودن وسایل و ابزار پزشکی در بیمارستان‌ها نمود.

بدون تردید موثرترین، کم هزینه‌ترین و مطلوب‌ترین روش مبارزه با عفونت در هر زمان و مکان، جلوگیری از بروز آن است. وظیفهCSSD در بیمارستان تدارک طیف وسیعی از اقلام ضدعفونی و استریل شده برای بخش‌ها و سایر قسمت‌های درمانی می‌باشد. اهمیت این واحد تا آنجاست که بدون این مرکز هیچ گونه عمل جراحی، ترمیم پوست، کارهای تشخیصی، پاسمان و غیره انجام نمی‌شود.

سترون سازی عبارت است از عدم وجود ميكرو ارگانيسم زنده در بسته استريل شده و ميزان سترون سازی را می‌توان به طور عددي و به صورت (Sterilety Assuraance Level = SAL) نشان داد. طبق استاندارد اروپايي EN556 حداكثر سطح تضمين سترون سازی بايد 10-6CFU در واحد سطح باشد.

در پایان یک فرایند استریلیزاسیون صحیح، تجهیزات داخل محفظه استریل کننده، استریل هستند. هوای داخل اتاقی که دستگاه استریل کننده در آن نصب شده است شامل ذرات گرد و غباری می‌باشد که ممکن است حامل میکروارگانیسم‌ها باشد؛ لذا هنگام تخلیه ابزارها از داخل دستگاه، مجدداً آلوده و غیر استریل می‌شوند. جهت جلوگیری از آلودگی، ابزار باید بسته بندی گردند. این نکته نیز قابل ذکر است که ابزارهای مختلف نیاز به روش‌های بسته بندی مناسب دارند که هنگام نگهداری و حمل صدمه نبینند. رعايت اصول بسته بندي طبق استاندارد از اهميت فوق‌العاده اي برخوردار است. استريل ماندن بسته‌ها به نوع بسته بندي، روش استریلیزاسیون، حمل و نقل، شرايط نگهداري و مديريت، توانايي بسته بندي در ممانعت از نفوذ ميكروارگانيسم ها و مقاومت در برابر صدمات فيزيكي بستگي دارد. مواد استفاده شده در بسته بندی باید نسبت به گرما، پارگی و سوراخ شدن و سایر آسیب‌های فیزیکی مقاوم بوده و در عین حال مقرون به صرفه و در دسترس باشد. لفافه بسته بندی طبق استاندارد EAN868-1 باید قابلیت استریل کردن، سازگار با فرآیند استریل، قابلیت نگهداری بعد از استریل، استحکام در حمل و نقل، عدم ایجاد رنگ و رسوب روی ابزار و قابلیت استفاده از اندیکاتور را داشته باشد و موقع برداشتن ابزار قسمت استریل به غیر استریل برخورد نکند. نتیجه اینکه استریل به معنی ایمن بودن وسیله برای مصرف نیست و اگر وسایل استریل شده بسته بندی نشوند فواید استریل کردن از بین خواهد رفت.

روش‌های بسته بندی ابزار جراحي شامل بسته بندی به وسیله کاغذ کرافت، بسته بندی به وسیله پارچه‌های پنبه و کتان و بسته بندی به وسیله کاغذهای يك بار مصرف مخصوص بسته بندي ابزار پزشكي می‌باشد.

بیماری‌هایی نظیر ایدز، هپاتیت B و غیره که توسط ابزارهای جراحی آلوده انتقال پیدا می‌کنند، انگیزه‌ای جهت انجام پژوهش هایی در این زمینه را غیر قابل اجتناب نموده است. هدف از این مطالعه مقایسه ی کارایی کاغذهای يك‌بار مصرف بسته بندي جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی در بخشCSSD با روش‌های موجود، در کاهش عفونت‌های بیمارستانی می باشد.

مواد و روش‌ها:

اين پژوهش يك مطالعه توصيفي – مقایسه‌ای است كه مروری بر پژوهش‌های انجام شده در این زمینه می باشد.

در اين پژوهش استفاده از کاغذهای يك‌بار مصرف بسته بندي جهت استریلیزاسیون ابزار پزشکی در بخش CSSD بیمارستان، از طريق بررسی میزان جلوگیری از انتقال عفونت‌های بیمارستانی در حین جراحی و راندمان بازدارندگی، با روش‌های موجود (پارچه و كاغذ کرافت) مورد مقایسه قرار گرفته است.

یافته ها:

نتایج بررسی ها نشان داد که استحکام بالا، پوشش مناسب و چند بار مصرف بودن از مزایای پارچه‌های پنبه و کتان می باشد. ولی عمر استريل ماندن ابزار در اين روش زمان تعريف شده‌اي ندارد و کيفيت استريل ثابت نيست چه بسا آب، چربي و گرد غبار موجود در هوا به راحتي از منافذ عبور کند. پارچه رطوبت را به خود جذب مي‌کند (باقی ماندن رطوبت پس از استریلیزاسیون، راه بالقوه ای برای ورود میکرو ارگانیسم‌ها به درون بسته‌ها را فراهم می‌کند) و فرآيند استريليزاسيون را به مخاطره مي‌اندازد. وزن بسته‌بندي با پارچه در مقايسه با کاغذهايیک بار مصرفبه مراتب بيشتر است. پارچه پس از چند بار استفاده و شستشو کيفيت خود را از دست مي‌دهد و بر روي لوازم پرز باقي مي‌گذارد، ضمناً اين پرزها باعث بروز اشكال در اجزاي داخلي اتوكلاو خواهد شد و نیز پس از چند بار استفاده پاره خواهد شد و برای پوشش اصلی مناسب نمی باشد.

معايب ذکر شده در مورد استفاده از پارچه تا حدودي در مورد کاغذ کرافت نيز صادق است. علاوه بر اين کاغذها از خمير کاغذهاي آلوده و بازيافتي ساخته شده اند که در اثر بخار و دماي بالا احتمال انتقال آلودگي شيميايي به وسايل را ايجاد مي‌کنند. کاغذهاي کرافت استحکام لازم براي نگهداري در انبار را ندارند و در مجاورت با حرارت، خشک و شکننده مي‌شوند؛ نسبت به مايعات نفوذ پذير می‌باشند و با کوچک‌ترین رطوبت استحكام خود را از دست می‌دهند. استاندارد تعريف شده‌ای ندارند و كيفيت آن‌ها ثابت نيست.به طور کلی کاغذهای کرافت مطابق استاندارد
868EAN جهت استفاده به عنوان پوشش بسته بندی در فرآیند استریلیزاسیون ابزار پزشکی مناسب نیستند.

یکی از روش‌های نوین و رایج جهت بسته بندی لوازم پزشکی، استفاده از کاغذهای یک‌بار مصرف می‌باشد. کاغذهای يك بار مصرف مخصوص بسته بندي ابزار پزشكي از يک لايه کاغذ و يک لايه نايلون تشکيل شده اند و حفاظت بیشتری را در مقابل نفوذ مایع به وجود می‌آورند. بخش کاغذي داراي سلول‌های باز مي‌باشد که ورود بخار در مرحله استريليزاسيون به سهولت امكان‌پذير است. در پايان فرآيند در مرحله خشک کن اتوکلاو، کاغذ دچار شوک حرارتي مي‌شود و تمامي سلول‌های مذکور بسته مي‌گردد. بدين ترتيب تا مادامی که هواي محيط اطراف داخل بسته‌بندي نفوذ نکرده باشد، ابزارآلات استريل خواهند ماند. در صورتی که کتان و سایر منسوجات چند بار مصرف، فاقد ساختار غیر قابل نفوذ کاغذ هستند. منسوجات چند بار مصرف با توجه به ساختارشان دارای روزنه‌هایی می باشند که توانایی به دام انداختن میکروارگانیسم ها را ندارند. همچنین خرید منسوجات گران می‌باشند و پس از هر بار استفاده بایستی مورد شستشو قرار گیرند. خرید منسوجات هزینه اضافی پرسنلی، هزینه استهلاک دستگاه‌های شوینده، هزینه استهلاک دستگاه‌های استریلیزاسیون و هزینه استهلاک وسایل جراحی مخصوصاً وسایل با لبه تیز را به همراه دارد. بنابراین در عمل، هزینه هر بار استریلیزاسیون منسوجات بالاتر از بسته بندی با پوشش یک بار مصرف است. کاغذهای بسته بندی یک‌بار مصرف مطابق با استاندارد 868-2EAN بوده و نیز قابل بازیافت و مقاوم در برابر آب و الکل می باشند.

جلوگیری از عفونت‌های بیمارستانی در حین جراحی:

اتاق عمل سومین محل از نظر عفونت‌های بیمارستانی وتقریبا 15% عفونت‌های نزوکومینال مربوط به اتاق عمل است. CDC تخمین زده است که در سال 1992 عفونت‌های بیمارستانی منجر به 3/7 روز ماندن اضافی در بیمارستان که به معنی 3152 دلار هزینه اضافی است.    

Moylan و همکارانش عفونت بیمارستانی را به عنوان یک متغیر مستقل با 5 عامل قابل پیش بینی نوعشان (یک بار مصرف در مقابل چند بار مصرف)، نوع زخم، طول دوره عمل جراحی، جنسیت و نوع آنتی بیوتیک مصرفی مورد مطالعه قرار دادند و به این نتیجه رسیدند که بسته بندی ابزار پزشکی با مواد چند بار مصرف با نسبت بالاتری در ایجاد عفونت‌های بیمارستانی تأثیر دارد. Leonas در بررسي تأثیر شستشو بر خواص بسته بندی ابزار جراحي با پوشش‌های قابل استفاده مجدد در دانشگاه Georgia در ایالات متحده آمریکا، مقاومت پارچه به انتقال جانوران کوچک و میکروسکپی (استافیلوکوکوس اورئوس) مطالعه قرار گرفت و به اين نتيجه رسيده است كه شستشو باعث کاهش توانایی بافت پارچه در جلوگیری از انتقال باکتری می‌شود.

راندمان بازدارندگی:

بسته بندی ابزار پزشکی برای به حداقل رساندن انتقال آلودگی ابزار جراحی به بیمار استفاده می‌شود، بنابراین راندمان بازدارندگی درآن ها مهم می‌باشد.

Williamو همکارانش در پژوهشی با عنوان مروری بر استفاده از پوشش‌های بسته بندی ابزار پزشکی یک بار مصرف و چند بار مصرف در مراقبت‌های بهداشتی در سال 2001 بیان کردند که پوشش‌هایی که از یک لایه پارچه غیر نخی تشکیل شده‌اند بالاترین راندمان بازدارندگی را دارند و پوشش‌هایی که از 100% نخ کتان درست شده‌اند و چندین بار استفاده می‌شوند از کم‌ترین حفاظت برخوردارند.

ویلیام و همکارانش در سال 2009 در مطالعات خود نشان دادند که پوشش های بسته بندی با مواد دارای قدرت بازدارندگی و حفاظت بالا موجب کاهش عفونت‌های بیمارستانی در حین مراقبت‌های ویژه می گردند.

گرانزو بیان کرده است که پوشش‌های چند بار مصرف شسته شده که از 100% نخ کتان تشکیل شده‌اند در عبور ترشح خون و استافیلوکوکوس اورئوس نسبت به پوشش‌های یک بار مصرف جدید، راندمان بالاتری دارند.

نتیجه گیری:

عملکرد صحیح واحد استریلیزاسیون مرکزی( CSSD) به ويژه بسته بندي مناسب، در کنترل عفونت های بیمارستانی وپیشگیری از اشاعه بیماری ها به عنوان تهدیدی جدی برای بیماران؛ که به نوبه خود موجب افزایش روز بستری، ایجاد مقاومت و عوارض دارویی وتحمیل هزینه های هنگفت جانبی به بیمار وجامعه می گردد؛ نقش عمده ای ایفا می کند.

نتایج حاصل از اینپژوهش نشان داد که در جلوگیری از انتقال عفونت‌های بیمارستانی در حین جراحی و راندمان بازدارندگی از آلودگی ثانویه، استفاده از کاغذهای یک‌بار مصرف بسته بندی ابزار پزشکی جهت استریلیزاسیون در مقایسه با پارچه و کاغذ کرافت از کارایی بیشتری برخوردار بوده و در نتیجه در کاهش عفونت‌های بیمارستانی موثرتر می باشد.

Read 3975774 times Last modified on Wednesday, 15 October 2014 08:21

تازه های دنیای پزشکی

ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید